Konkurencje łucznictwa konnego.
[Konkurencje łucznictwa konnego.]

Kasia Rokosz w strzelaniu terenowym, Żurawiejki 2009

Terenowa ścieżka łucznicza.

Terenowa ścieżka łucznicza to produkt polski, w dużej mierze oparty na idei 'ścieżki huculskiej', czyli wszechstronnego sprawdzianu umiejętności jeźdźca i przede wszystkiom konia w warunkach możliwie naturalnych.
Zawody odbywają się na dystansie od 0,5 do 2-3km, po krętym torze który jest wyraźnie wyznaczony, ale nie ograniczony szrankami; zazwyczaj wiedzie istniejącymi drogami i ścieżkami. Trasę można urozmaicić uwzględnianjąc na niej kilka do kilkunastu przeszkód, naturalnych bądź sztucznych, takich jak strome zjazdy i podjazdy, skoki, przejazdy brodem czy mostkiem - wszystko to, czego mógł się spodziewać Tatar w drodze do bogatych polskich wsi.
Przy trasie rozmieszczonych jest, w zależności od jej długości, kilka do kilkunastu tarcz (maksymalnie do 24), pojedynczych lub w grupach, do któych trzeba strzelać w różnych kierunkach (nie tylko w lewo, do przodu czy w tył, ale również w prawo). Tarcze ustawione na odcinkach trasy bez przeszkód trzeba ostrzeliwać w galopie, natomiast jeśli ustawiono je w połączeniu z przeszkodami, to strzały oddaje się w dowolnym chodzie - niektóre przeszkody trzeba pokonywać ostrożnie i powoli.

Michał 'Wiewiór' Tomaszewski, strzelanie terenowe - Żurawiejki 2009.Używa się zarówno kolorowych tarcz FITA (licząc kolory 1-5pkt) jak i celów 2D/3D. Te ostatnie punktuje się w zależności od sytuacji: jeśli łucznik będzie oddawał strzał z konkretnego kierunku, to można liczyć według zaznaczonych na nich stref 1, 3 i 5pkt. Jeśli zaś figura 3D będzie ostrzeliwana z różnych kierunków, czego rozmieszczenie stref nie przewiduje, to "wycenia" sie ją na 1 do 5pkt w zależności od wielkości celu czy trudnosci strzału i liczy się trafienie gdziekolwiek w jej obrębie.
Specyfiką tej konkurencji jest to, że przed zawodami znana jest maksymalna długość trasy, rodzaj przeszkód i maksymalna ilość tarcz (ilosć potrzebnych strzał), natomiast dokładny dystans, tempo, norma czasu, kolejność przeszkód oraz punktacja za ich prawidłowe pokonanie podawane są dopiero na odprawie technicznej przed startem, po uwzględnieniu rodzaju podłoża i warunków pogodowych (często ze względu np. na deszcz trzeba pominąć niektóre przeszkody, zbyt niebezpieczne przy mokrym i śliskim podłożu). Punktacja jest więc ustalana w ostatniej chwili tak, żeby zrównoważyć trudności przy strzelaniu i pokonywaniu trasy.


Norbert Kopczyński na przeszkodzie sztucznej - Bukowa Mała 2008.Przeszkody któe mogą być ustawiane na trasie to:
strome zjazdy i wjazdy, przejazd przez rów;
przejazdy przez miejsca wąskie i niskie;
mostki nad wodą lub suchym rowem;
kładki ułożone na ziemi, bez rowu pod spodem;
przejazd przez wodę brodem;
niewysokie skoki (do 60cm), wskok i zeskok z bankietu;
wiatrołom;
bramka do otworzenia i zamknięcia z konia;
schody;
slalom;
równoważnia;
firanki;
wiatrołom;
labirynt;
przewiezienie worka z łupami (lekki ale duży worek na odległość kilkunastu metrów; może być łączone z innymi przeszkodami).

Przeszkody, w któych koń idzie "po drewnie", czyli takie jak mostki, kładki, równoważnia czy wiatrołom obowiazkowo pokonuje się w stępie. Inne można pokonywać dowolnym chodem.

Tarcze mogą być ustawiane przy takich przeszkodach, gdzie spłoszenie konia przy strzale nie spowoduje zagrożenia dla niego lub dla jeźdźca. To znaczy można ustawić tarczę do strzału z kładki ułożonej na ziemi, ale nie z mostka nad rowem.
Przy pozostałych przeszkodach tarcze można ustawiać tuż przed, lub tuż za przeszkodą, ale w sposób rozsądny, aby nie narażać zawodników jadących w tym momencie bez wodzy na niebezpieczeństwo. To znaczy zaraz PO stromym zjeździe będzie ok., ale tuż PRZED stromym zjazdem nie bardzo - koń może rzucić się naprzód zanim jeździec odzyska kontrolę.
We wszystkich tych przypadkach można strzelać w takim chodzie, w jakim pokonujemy przeszkodę, z zatzymaniem włącznie.

Kasia Rokosz przygotowuje się do strzału do tarczy umieszczonej zaraz za zakrętem ścieżki. Gałęzie, jak widać, przeszkadzają. - Żurawiejki 2009.Można wprowadzić tarcze, które obowiązkowo strzela się ze stojącego konia - na przykład zjazd do rowu, zatrzymanie, strzał i wyjazd na przeciwną skarpę. Wtedy oddany w ruchu strzał się nie liczy - przypadków takich nie powinno jednak być zbyt dużo, żeby zawodnicy mogli je łatwo zapamiętać (najlepiej tylko jeden na trasie).

Można również wprowadzić tarcze specjalne, których trafienie będzie wzbronione. Typowymi układami są: "zakładnik" kiedy z trzech tarcz ustawionych obok siebie trzeba trafić skrajne nie trafiając środkowej, lub "pies myśliwski", gdzie trzeba trafić górną tarczę nie trafiając dolnej. Tarcza zabroniona powinna być wyraźnie oznaczona (przekreślona dwiema liniami), za jej przypadkowe trafienie otrzymuje się punkty karne. Również najlepiej ograniczyć się do jednej tego typu sytuacji na trasie.

Do każdej tarczy strzela się tylko 1 raz. Sposób przewożenia sprzętu jest dowolny. Organizator jednak powinien w miarę możliwości wprowadzać takie przeszkody, które skłaniały by zawodników do stosowania kołczanu i łubia, zamiast trzymania łuku i strzał cały czas w ręku (zwłaszcza otwieranie bramki i wożenie worka, ale także wszelkie precyzyjne przejazdy, gdzie lepiej mieć wodze w obu dłoniach).

Norbert Kopczyński, strzelanie terenowe - Żurawiejki 2009.

Po ustaleniu ostatecznej trasy i liczby przeszkód sędzia organizuje próbny przejazd (bez strzelania) i na tej podstawie wyznacza normę czasu z pewną tolerancją. Na przykład 4 minuty plus minus 10 sekund. Pokonanie trasy zarówno powyżej (dłużej niż 4'10'') jak i PONIŻEJ normy (czas krótszy niż 3'50'') powoduje naliczenie punktów karnych.
W ten sposób promuje się jazdę szybką, ale bez szaleństw i forsowania koni.

Przejazd ścieżki terenowej odbywa sie tylko jeden raz.

Kilka ważnych szczegółów:

  • Zaplanowanie trasy "w pętlę", tak aby start i meta były w jednym miejscu znacznie ułatwie organizację (choćby pomiar czasu).
  • Przy krótszych trasach kolejny zawodnik startuje po ukończeniu przejazdu przez poprzedniego. Na dłuższe wysyła się zawodników z odstępem kilku minut, pod warunkiem, że tarcze są ustawione tak, iż jeden nie postrzeli drugiego.
  • Tarcze ustawia się tak, żeby za nimi był jakiś naturalny bądź w ostateczności sztuczny strzałochwyt. Tym niemniej strzały często giną i należy się z tym pogodzić...
  • Osoby leworęczne powodują ból głowy u organizatorów. Albo trzeba przenosić tarcze na drugą stronę, albo robić przejazdy w przeciwną stronę, ale wtedy przeszkody muszą być w miarę "symetryczne". Albo w ogóle trzeba kombinować...

źródła:
"Żurawiejka" ośrodek jeździecko-hodowlany w Bukowej Małej.
Galeria zdjęć z łuczniczych zawodów terenowych na stronie miesięcznika "Koń Polski"




Poprzedni rozdział.